Apr.17

สมบัติผู้ดี ภาค 5: ผู้ดี ย่อมเป็นผู้มีสง่า

กายจริยา

  1. ย่อมมีกิริยาอันผึ่งผายองอาจ
  2. จะยืนนั่ง ย่อมอยู่ในลำดับอันสมควร ไม่เป็นผู้แอบหลังคนหรือหลีกเข้ามุม
  3. ย่อมไม่เป็นผู้สะทกสะท้าน งกเงิ่น หยุดๆ ยั้งๆ

วจีจริยา

  1. ย่อมพูดจาฉะฉานชัดถ้อยความ ไม่อุบอิบอ้อมแอ้ม

มโนจริยา

  1. ย่อมมีความรู้จักงาม รู้จักดี
  2. ย่อมมีอัชฌาสัยอันกว้างขวาง เข้าไหนเข้าได้
  3. ย่อมมีอัชฌาสัยเป็นนักเลง ใครจะพูดหรือเล่นอันใด ก็เข้าใจและต่อติด
  4. ย่อมมีความเข้าใจว่องไว ไหวพริบรู้ทันถึงการณ์
  5. ย่อมมีใจอันองอาจกล้าหาญ

 

credit: http://th.wikipedia.org/wiki/สมบัติผู้ดี และ http://olddreamz.com/bookshelf/properties/properties.html

สมบัติของผู้ดี

Apr.17

สมบัติผู้ดี ภาค 4: ผู้ดี ย่อมมีกิริยาเป็นที่รัก

กายจริยา

  1. ย่อมไม่ฝ่าฝืนเวลานิยม คือ ไม่ไปใช้กิริยายืน เมื่อเขานั่งกับพื้น และไม่ไปนั่งกับพื้น เมื่อเวลาเขายืนเดินกัน
  2. ย่อมไม่ไปนั่งนานเกินสมควร ในบ้านของผู้อื่น
  3. ย่อมไม่ทำกิริยารื่นเริงเมื่อเขามีทุกข์
  4. ย่อมไม่ทำกิริยาโศกเศร้าเหี่ยวแห้ง ในที่ประชุมรื่นเริง
  5. เมื่อไปสู่ที่ประชุมรื่นเริง ย่อมช่วยสนุกชื่นบานให้สมเรื่อง
  6. เมื่อเป็นเพื่อนเที่ยว ย่อมต้องกลมเกลียว และร่วมลำบาก ร่วมสนุก
  7. เมื่อตนเป็นเจ้าของบ้าน ย่อมต้องต้อนรับ และเชื้อเชิญแขกไม่เพิกเฉย
  8. ย่อมไม่ทำกิริยาบึกบึนต่อแขก
  9. ย่อมไม่ให้แขกต้องคอยนาน เมื่อเขามาหา
  10. ย่อมไม่จ้องดูนาฬิกา ในเวลาที่แขกยังนั่งอยู่
  11. ย่อมไม่ใช้กิริยาอันบุ้ยใบ้ หรือกระซิบกระซาบกับผู้ใด ในเวลาเมื่อตนอยู่เฉพาะหน้าผู้หนึ่ง
  12. ย่อมไม่ใช้กิริยาอันโกรธเคือง หรือดุดัน ผู้คนบ่าวไพร่ ต่อหน้าแขก
  13. ย่อมไม่จ้องดูบุคคล โดยเพ่งพิศเหลือเกิน
  14. ย่อมต้องรับส่งแขกเมื่อไปมา ในระยะเวลาอันสมควร

วจีจริยา

  1. ย่อมไม่เที่ยวติเตียน สิ่งของที่เขาตั้ง แต่ง ไว้ในบ้านที่ตนไปสู่
  2. ย่อมไม่กล่าวสรรเสริญรูป กาย บุคคล แก่ตัวเขาเอง
  3. ย่อมไม่พูดให้เพื่อนเก้อกระดาก
  4. ย่อมไม่พูดเปรียบเปรย เคาะแคะสตรี กลางประชุม
  5. ย่อมไม่ค่อนแคะติรูปกายบุคคล
  6. ย่อมไม่ทักถึงการร้าย โดยพลุ่งโพล่งให้เขาตกใจ
  7. ย่อมไม่ทักถึงสิ่งอันน่าอาย น่ากระดากโดยเปิดเผย
  8. ย่อมไม่เอาสิ่งที่น่าจะอายจะกระดากมาเล่าให้แขกฟัง
  9. ย่อมไม่เอาเรื่องที่เขาพึงซ่อนเร้น มากล่าวให้อับอายหรือเจ็บใจ
  10. ย่อมไม่กล่าวถึงการอัปมงคล ในเวลามงคล

 

credit: http://th.wikipedia.org/wiki/สมบัติผู้ดี และ http://olddreamz.com/bookshelf/properties/properties.html

สมบัติของผู้ดี

Apr.17

สมบัติผู้ดี ภาค 3: ผู้ดี ย่อมมีสัมมาคารวะ

กายจริยา

  1. ย่อมนั่งด้วยกิริยาอันสุภาพ เฉพาะหน้าผู้ใหญ่
  2. ย่อมไม่ขึ้นหน้าผ่านผู้ใหญ่
  3. ย่อมไม่หันหลังให้ผู้ใหญ่
  4. ย่อมแหวกที่ หรือให้ที่นั่งอันสมควรแก่ผู้ใหญ่ หรือผู้หญิง
  5. ย่อมไม่ทัดหรือคาบบุหรี่ คาบกล้อง และสูบให้ควันไปรมผู้อื่น
  6. ย่อมเปิดหมวก เมื่อเข้าชายคาบ้านผู้อื่น
  7. ย่อมเปิดหมวกในที่เคารพ เช่น โบสถ์ วิหาร ไม่ว่าแห่งศาสนาใด
  8. ผู้น้อยย่อมเคารพผู้ใหญ่ก่อน
  9. ผู้ชายย่อมเคารพผู้หญิงก่อน
  10. ผู้ลาย่อมเป็นผู้เคารพก่อน
  11. ผู้เห็นก่อนโดยมากย่อมเคารพก่อน
  12. แม้ผู้ใดเคารพตนก่อน ย่อมต้องตอบเขาทุกคน ไม่เฉยเสีย

วจีจริยา

  1. ย่อมไม่พูดจาล้อเลียนหลอกลวงผู้ใหญ่
  2. ย่อมไม่กล่าวร้าย ถึงญาติมิตรที่รักใคร่นับถือ ของผู้ฟังแก่ผู้ฟัง
  3. ย่อมไม่กล่าววาจา อันติเตียนสิ่งเคารพ หรือที่เคารพของผู้อื่นแก่ตัวเขา
  4. เมื่อจะขอทำล่วงเกินแก่ผู้ใด ย่อมต้องขออนุญาตตัวเขาเสียก่อน
  5. เมื่อตนทำพลาดพลั้งสิ่งใด แก่บุคคลผู้ใด ควรออกวาจาขอโทษเสมอ
  6. เมื่อผู้ใดได้แสดงคุณต่อตนอย่างไร ควรออกวาจาขอบคุณเขาเสมอ

มโนจริยา

  1. ย่อมเคารพยำเกรง บิดา มารดา และอาจารย์
  2. ย่อมนับถือนอบน้อมต่อผู้ใหญ่
  3. ย่อมมีความอ่อนหวานแก่ผู้น้อย

 

credit: http://th.wikipedia.org/wiki/สมบัติผู้ดี และ http://olddreamz.com/bookshelf/properties/properties.html

สมบัติของผู้ดี

Apr.17

สมบัติผู้ดี ภาค 2: ผู้ดี ย่อมไม่ทำอุจาดลามก

กายจริยา

  1. ย่อมใช้เสื้อผ้าเครื่องแต่งตัวอันสะอาด และแต่งโดยเรียบร้อยเสมอ
  2. ย่อมไม่แต่งตัวในที่แจ้ง
  3. ย่อมไม่จิ้มควักล้วงแคะ แกะเการ่างกายในที่ประชุมชน
  4. ย่อมไม่กระทำการ ที่ควรจะทำในที่ลับในที่แจ้ง
  5. ย่อมไม่หาวเรอ ให้ปรากฏในที่ประชุมชน
  6. ย่อมไม่จามด้วยเสียงอันดัง และโดยไม่ป้องกำบัง
  7. ย่อมไม่บ้วนขากด้วยเสียงอันดัง หรือให้เปรอะเปื้อน ให้เป็นที่รังเกียจ
  8. ย่อมไม่ลุกลนเลอะเทอะ มูมมามในการบริโภค
  9. ย่อมไม่ถูกต้อง หรือหยิบยื่นสิ่งของ ที่ผู้อื่นจะบริโภคด้วยมือตน
  10. ย่อมไม่ล่วงล้ำ ข้ามหยิบ ของบริโภคผ่านหน้าผู้อื่น ซึ่งควรขอโทษ และขอให้เขาส่งให้
  11. ย่อมไม่ละลาบละล้วง เอาของผู้อื่นมาใช้ในการบริโภค เช่น ถ้วยน้ำ และผ้าเช็ดมือ เป็นต้น
  12. ย่อมไม่เอาเครื่องใช้ของตน เช่น ช้อนส้อมไปล้วงตัก สิ่งบริโภคซึ่งเป็นของกลาง
  13. ย่อมระวัง ไม่พูดจาตรงหน้าผู้อื่น ให้ใกล้ชิดเหลือเกิน

วจีจริยา

  1. ย่อมไม่กล่าวถึงสิ่งโสโครก พึงรังเกียจในท่ามกลางประชุมชน
  2. ย่อมไม่กล่าวถึงสิ่งควรปิดบัง ในท่ามกลางประชุมชน

มโนจริยา

  1. ย่อมพึงใจที่จะรักษาความสะอาด

 

credit: http://th.wikipedia.org/wiki/สมบัติผู้ดี และ http://olddreamz.com/bookshelf/properties/properties.html

สมบัติของผู้ดี

Apr.17

สมบัติผู้ดี ภาค 1: ผู้ดี ย่อมรักษา ความเรียบร้อย

กายจริยา

  1. ย่อมไม่ใช้กิริยาอันข้ามกรายบุคคล
  2. ย่อมไม่อาจเอื้อมในที่ต่ำสูง
  3. ย่อมไม่ล่วงเกินถูกต้องผู้อื่น ซึ่งไม่ใช่หยอกกันฐานเพื่อน
  4. ย่อมไม่เสียดสี กระทบกระทั่งกายบุคคล
  5. ย่อมไม่ลุกนั่งเดินเหินให้พรวดพราดโดนผู้คนหรือสิ่งของแตกเสียหาย
  6. ย่อมไม่ส่งของให้ผู้อื่น ด้วยกิริยาอันเสือกไสผลักโยน
  7. ย่อมไม่ผ่านหน้าหรือบังตาผู้อื่น เมื่อเขาดูสิ่งใดอยู่ เว้นแต่เป็นที่เฉพาะไป
  8. ย่อมไม่อื้ออึง เมื่อเวลาผู้อื่นทำกิจ
  9. ย่อมไม่อื้ออึง ในเวลาประชุมสดับตรับฟัง
  10. ย่อมไม่แสดงกิริยาตึงตัง หรือพูดจาอึกทึกในบ้านแขก

วจีจริยา

  1. ย่อมไม่สอดสวนวาจาหรือแย่งชิงพูด
  2. ย่อมไม่พูดด้วยเสียงอันดังเหลือเกิน
  3. ย่อมไม่ใช้เสียงตวาด หรือพูดจากระโชกกระชาก
  4. ย่อมไม่ใช้วาจาอันหักหาญดึงดัน
  5. ย่อมไม่ใช้ถ้อยคำอันหยาบคาย

มโนจริยา

  1. ย่อมไม่ปล่อยใจให้ฟุ้งซ่านกำเริบหยิ่งโยโส
  2. ย่อมไม่บันดาลโทสะให้เสียกิริยา

 

credit: http://th.wikipedia.org/wiki/สมบัติผู้ดี และ http://olddreamz.com/bookshelf/properties/properties.html

สมบัติของผู้ดี